Galatasaray Üniversitesi Sosyoloji Kulübü ve Galatasaray Üniversitesi Toplumsal Araştırmalar Merkezi ortaklığında düzenlenen seminer: Foucault ve İktidar
Etkinlik Bilgileri
Başlangıç Tarihi ve Saati: 24.02.2026 18.00 Bitiş Tarihi ve Saati: 24.02.2026 19.00 Yer: Münevver Soylu Salonu
Seminer : “Foucault ve iktidar”
Konuşmacı: Ferda Keskin (Bilgi Üniversitesi)
Tarih: 24 Şubat 2026
Bu etkinlik, Michel Foucault'nun entelektüel yolculuğuna, özellikle de 1970'lerde iktidar analizine yöneldiği o dönüm noktasına ışık tutan ufuk açıcı bir sunumdu. Ferda Keskin, Foucault'nun insan bilimleri arkeolojisinden kopup kurumları ve bedenleri merkeze alan derinlikli bir siyaset felsefesine geçiş sürecini anlattı.
Sunumun temel amacı, yasaklara ve cezalara dayalı klasik egemenlik anlayışını (ki bu genellikle Hobbes'un modeline indirgenir) tersyüz etmek ve çok daha derinden, sinsice işleyen kontrol mekanizmalarını görünür kılmaktı. Konuşmacı, Damiens'in maruz kaldığı vahşi işkenceyle bir hapishane yönetmeliğinin ince ayrıntıları arasındaki tarihsel tezat üzerinden “anatomopolitika”nın doğuşunu gözler önüne serdi. Hapishane burada, sürekli çuvallayan bir kurum olmaktan ziyade, kapitalizmin ihtiyaç duyduğu uysal ve üretken bedenleri yaratmaya yarayan gerçek bir laboratuvar olarak ele alındı.
Daha sonra bilgi ile iktidar arasındaki o kopmaz bağa ve bunların Foucaultcu anlamda nasıl bir “hakikat rejimi” ürettiğine dikkat çekildi. Suçluluk veya cinsellik gibi kategorilerin, idari ya da tıbbi söylemlerden bağımsız, önceden var olan şeyler olmadığı; aksine bizzat bu söylemler tarafından şekillendirilerek bireylerin kendi kendilerini tahakküm altına almalarına yol açtığı vurgulandı. Foucault'nun Herbert Marcuse'ye yönelttiği iğneleyici sözlere dair aktarılan o eğlenceli anekdot hem salondaki havayı yumuşattı hem de Fransız filozofun, iktidardan azade bir “cinsel özgürleşme” yanılsamasına ne kadar şüpheyle yaklaştığını somutlaştırdı.
Konuşmanın son bölümünde “yönetimsellik” ve “biyo-iktidar” kavramlarına açıklık getirilerek; istatistikler ve ekonomi-politik aracılığıyla, tekil bedenlerin idaresinden kitlelerin yönetimine geçiş süreci aktarıldı. Özellikle içinde bulunduğumuz neoliberal çağda, Covid-19 karantinaları gibi katı disiplin tekniklerine aniden geri dönüldüğüne dair verilen güncel örnekler dinleyicilerin oldukça ilgisini çekti. Konunun bu güncel yansımaları, sunum bittikten sonra fikir alışverişini beslemeye devam etti. Dinleyicilerin katılımıyla gerçekleşen zengin tartışmalar sayesinde, Foucault'nun iktidar kavrayışı salonda çok farklı açılardan ele alınarak genişletildi.
Değerlendirme : DOĞANOK Kaan
*Fotoğraflar: Galatasaray Üniversitesi Sosyoloji Kulübü
